Ενημερωτικός οδηγός για Πρόληψη & Παρακολούθηση Καρκίνου Μαστού

Ο καρκίνος του μαστού είναι η συχνότερη μορφή καρκίνου στις γυναίκες παγκοσμίως. Αναπτύσσεται όταν κύτταρα του μαστού αρχίζουν να πολλαπλασιάζονται ανεξέλεγκτα, δημιουργώντας έναν κακοήθη όγκο.

Παρότι η συχνότητά του αυξάνεται, η έγκαιρη διάγνωση και οι σύγχρονες θεραπευτικές μέθοδοι έχουν βελτιώσει σημαντικά την πρόγνωση. Σήμερα, όταν ο καρκίνος του μαστού διαγνωστεί σε αρχικό στάδιο, οι πιθανότητες επιτυχούς θεραπείας είναι ιδιαίτερα υψηλές.

Η πρόληψη, η τακτική αυτοεξέταση, ο προληπτικός έλεγχος και η άμεση διερεύνηση κάθε ύποπτου ευρήματος αποτελούν τα σημαντικότερα όπλα απέναντι στη νόσο.

Τι είναι ο καρκίνος του μαστού;

Ο καρκίνος του μαστού είναι μία κακοήθης νόσος που ξεκινά από τα κύτταρα του μαστικού αδένα. Τα κύτταρα αυτά χάνουν τον φυσιολογικό έλεγχο της ανάπτυξής τους και δημιουργούν έναν όγκο, ο οποίος μπορεί να επεκταθεί στους γύρω ιστούς ή σε άλλα όργανα εάν δεν αντιμετωπιστεί.

Η νόσος εμφανίζεται κυρίως στις γυναίκες, μπορεί όμως να παρουσιαστεί και στους άνδρες, αν και πολύ σπανιότερα.

Η διάγνωση σε πρώιμο στάδιο αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες πλήρους ίασης και επιτρέπει συχνά πιο συντηρητικές χειρουργικές επεμβάσεις.

Ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου;

Οι περισσότεροι ασθενείς δεν εμφανίζουν έναν μόνο υπεύθυνο παράγοντα. Αντίθετα, ο κίνδυνος επηρεάζεται από τον συνδυασμό γενετικών, ορμονικών και περιβαλλοντικών παραγόντων.

Οι σημαντικότεροι παράγοντες κινδύνου είναι:

• ηλικία άνω των 50 ετών,
• οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού ή των ωοθηκών,
• μεταλλάξεις των γονιδίων BRCA1 και BRCA2,
• πρώιμη έναρξη της εμμήνου ρύσεως ή όψιμη εμμηνόπαυση,
• παχυσαρκία,
• αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ,
• παρατεταμένη λήψη ορμονικής θεραπείας μετά την εμμηνόπαυση,
• έκθεση σε ιονίζουσα ακτινοβολία.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Στα αρχικά στάδια, ο καρκίνος του μαστού μπορεί να μην προκαλεί κανένα σύμπτωμα. Για τον λόγο αυτό, η προληπτική μαστογραφία έχει καθοριστικό ρόλο στην έγκαιρη διάγνωση.

Όταν εμφανιστούν συμπτώματα, τα συχνότερα είναι:

• ψηλαφητό ογκίδιο στον μαστό ή στη μασχάλη,
• αλλαγή στο μέγεθος ή στο σχήμα του μαστού,
• εισολκή της θηλής,
• έκκριση υγρού ή αίματος από τη θηλή,
• αλλαγές στο δέρμα του μαστού, όπως πάχυνση ή όψη «φλοιού πορτοκαλιού»,
• ερυθρότητα ή αλλοίωση της θηλής,
• επίμονος πόνος που δεν υποχωρεί.

Οι περισσότερες αλλοιώσεις του μαστού δεν οφείλονται σε καρκίνο. Ωστόσο, κάθε νέο εύρημα πρέπει να αξιολογείται από εξειδικευμένο ιατρό.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται στον συνδυασμό της κλινικής εξέτασης, των απεικονιστικών εξετάσεων και της βιοψίας.

Η διερεύνηση μπορεί να περιλαμβάνει:

• κλινική εξέταση των μαστών,
• ψηφιακή μαστογραφία,
• υπερηχογράφημα μαστών,
• μαγνητική τομογραφία (MRI) όταν χρειάζεται,
• βιοψία με λεπτή ή κόπτουσα βελόνα.

Η βιοψία είναι η μόνη εξέταση που μπορεί να επιβεβαιώσει με βεβαιότητα τη διάγνωση και να καθορίσει τον τύπο του όγκου.

Ποια είναι η θεραπεία;

Η θεραπεία εξατομικεύεται ανάλογα με το στάδιο της νόσου, τον τύπο του όγκου και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε ασθενούς.

Οι συχνότερες θεραπευτικές επιλογές είναι:

• ογκεκτομή με διατήρηση του μαστού,
• μαστεκτομή όταν απαιτείται,
• βιοψία φρουρού λεμφαδένα,
• λεμφαδενικός καθαρισμός της μασχάλης σε επιλεγμένες περιπτώσεις,
• ακτινοθεραπεία,
• χημειοθεραπεία,
• ορμονοθεραπεία ή στοχευμένες θεραπείες.

Η αντιμετώπιση γίνεται από εξειδικευμένη διεπιστημονική ομάδα, ώστε να επιλεγεί η καταλληλότερη θεραπεία για κάθε ασθενή.

Μετά τη θεραπεία

Μετά τη θεραπεία του καρκίνου του μαστού, η ανάρρωση εξαρτάται από το είδος της επέμβασης και τις συμπληρωματικές θεραπείες που μπορεί να χρειαστούν.

Οι περισσότερες ασθενείς επιστρέφουν σταδιακά στις καθημερινές τους δραστηριότητες μέσα σε λίγες εβδομάδες, ακολουθώντας τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού. Η τακτική παρακολούθηση με κλινική εξέταση και απεικονιστικό έλεγχο αποτελεί βασικό μέρος της φροντίδας μετά τη θεραπεία.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να απαιτηθούν συμπληρωματικές θεραπείες, όπως ακτινοθεραπεία, χημειοθεραπεία, ορμονοθεραπεία ή στοχευμένες θεραπείες, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του όγκου.

Η έγκαιρη αναφορά οποιουδήποτε νέου συμπτώματος και η συνέπεια στις επανεξετάσεις συμβάλλουν στη διατήρηση της καλής υγείας και στην έγκαιρη αντιμετώπιση πιθανών προβλημάτων.

Σύνοψη σε μία εικόνα

Η παρακάτω εικόνα συνοψίζει τα σημαντικότερα σημεία για τον καρκίνο του μαστού, ώστε να μπορείτε να θυμάστε εύκολα τις βασικές πληροφορίες.

Κατεβάστε τον Οδηγό Ασθενούς

Διαβάστε επίσης

Αν θέλετε να ενημερωθείτε περισσότερο για τις παθήσεις του μαστού, τη διάγνωση και τις σύγχρονες χειρουργικές επεμβάσεις, δείτε και τα παρακάτω άρθρα.

Έχετε εντοπίσει κάποιο ογκίδιο ή αλλαγή στον μαστό;