Τι είναι το CA-125; Τι σημαίνουν οι αυξημένες τιμές του

Αυξημένο CA-125 σημαίνει απαραίτητα καρκίνο των ωοθηκών;

Το CA-125 είναι ένας από τους πιο γνωστούς καρκινικούς δείκτες και χρησιμοποιείται κυρίως στην παρακολούθηση ασθενών με καρκίνο των ωοθηκών. Ωστόσο, ένα αυξημένο αποτέλεσμα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει κακοήθεια.

Το CA-125 μπορεί να αυξηθεί και σε διάφορες καλοήθεις καταστάσεις, ιδιαίτερα σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Για τον λόγο αυτό, η ερμηνεία των αποτελεσμάτων πρέπει να γίνεται πάντοτε από τον θεράποντα ιατρό, σε συνδυασμό με το ιστορικό, την κλινική εξέταση και τις υπόλοιπες διαγνωστικές εξετάσεις.

Τι είναι το CA-125;

Το CA-125 αποτελεί έναν καρκινικό δείκτη που χρησιμοποιείται κυρίως στην παρακολούθηση του επιθηλιακού καρκίνου των ωοθηκών.

Αυξημένες τιμές παρατηρούνται περίπου στο 80% των ασθενών με επιθηλιακό καρκίνο των ωοθηκών και η μέτρησή του χρησιμοποιείται ως δείκτης αποτελεσματικότητας της θεραπείας και της πορείας της νόσου.

Επιπλέον, μπορεί να εμφανιστεί αυξημένο σε κακοήθειες των σαλπίγγων, του ενδομητρίου, του ενδοτραχήλου, του παγκρέατος και του ήπατος.

Σε ποιους άλλους καρκίνους μπορεί να αυξηθεί το CA-125;

Μικρότερου βαθμού αύξηση του δείκτη μπορεί να παρατηρηθεί και σε:

• καρκίνους του γαστρεντερικού σωλήνα,
• καρκίνο του μαστού,
• καρκίνο του πνεύμονα.

Για τον λόγο αυτό, το CA-125 δεν αποτελεί ειδικό δείκτη αποκλειστικά για τον καρκίνο των ωοθηκών.

Σε ποιες καλοήθεις καταστάσεις μπορεί να αυξηθεί το CA-125;

Αυξημένες τιμές μπορεί να παρατηρηθούν και σε μη κακοήθεις καταστάσεις, όπως:

• κύηση,
• ενδομητρίωση,
• πυελική φλεγμονώδη νόσο,
• έμμηνο ρύση,
• οξεία και χρόνια ηπατίτιδα,
• ασκίτη,
• περιτονίτιδα,
• παγκρεατίτιδα,
• νοσήματα του γαστρεντερικού σωλήνα,
• σύνδρομο Meigs,
• πλευριτική συλλογή,
• διάφορα πνευμονικά νοσήματα.

Ειδικότερα, σε ασθενείς με ενδομητρίωση, αύξηση του CA-125 παρατηρείται περίπου στο ένα τρίτο των περιπτώσεων.

Μπορεί το CA-125 να χρησιμοποιηθεί για προληπτικό έλεγχο;

Μέχρι σήμερα, δεν έχει αποδειχθεί ότι η χρήση της εξέτασης CA-125 ως μεθόδου προληπτικού ελέγχου στον γενικό πληθυσμό μειώνει τη θνησιμότητα από καρκίνο των ωοθηκών.

Επομένως, δεν συνιστάται ως εξέταση screening σε ασυμπτωματικές γυναίκες χωρίς αυξημένο κίνδυνο.

Ποιες γυναίκες μπορεί να χρειάζονται παρακολούθηση;

Παρότι δεν συνιστάται γενικευμένος προληπτικός έλεγχος, θεωρείται συνετό γυναίκες με ισχυρό οικογενειακό ιστορικό καρκίνου των ωοθηκών να συζητούν με τον θεράποντα ιατρό τους το ενδεχόμενο τακτικής παρακολούθησης, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει και περιοδικό έλεγχο των επιπέδων του CA-125.

Η απόφαση αυτή θα πρέπει να εξατομικεύεται ανάλογα με το ατομικό και οικογενειακό ιστορικό κάθε γυναίκας.

Τι πρέπει να θυμάστε

Το CA-125 αποτελεί πολύτιμο εργαλείο κυρίως για την παρακολούθηση του επιθηλιακού καρκίνου των ωοθηκών και την αξιολόγηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία. Ωστόσο, δεν αποτελεί εξέταση που μπορεί από μόνη της να διαγνώσει ή να αποκλείσει την ύπαρξη καρκίνου.

Η σωστή ερμηνεία των αποτελεσμάτων απαιτεί πάντοτε συσχέτιση με την κλινική εικόνα και τις υπόλοιπες διαγνωστικές εξετάσεις.